വാർത്തകളിൽ ഇടംനേടിയത് എന്തുകൊണ്ട്?
മധ്യപ്രദേശ് സർക്കാർ അടുത്തിടെ 6,400-ലധികം ആളുകളുള്ള 19 ബൈഗ ഗ്രാമങ്ങൾക്ക് (Baiga villages) ആവാസ വ്യവസ്ഥാ അവകാശങ്ങൾ (habitat rights) അംഗീകരിച്ചു നൽകി. പട്ടികവർഗ്ഗവും മറ്റ് പരമ്പരാഗത വനവാസികളും (വന അവകാശങ്ങൾ അംഗീകരിക്കൽ) നിയമപ്രകാരം (Scheduled Tribes and Other Traditional Forest Dwellers Act) അനുവദിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഈ അവകാശങ്ങൾ സമൂഹത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത പ്രദേശങ്ങളും (customary territory) സാംസ്കാരിക രീതികളും (cultural practices) സംരക്ഷിക്കുന്നു.
പശ്ചാത്തലം
മധ്യപ്രദേശ്, ഛത്തീസ്ഗഢ്, ജാർഖണ്ഡ് എന്നീ മധ്യേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്ന ഒരു ആദിവാസി സമൂഹമാണ് (Adivasi community) ബൈഗ. കുറഞ്ഞ സാക്ഷരത (low literacy), മോശം ആരോഗ്യ സൂചികകൾ (poor health indicators), വനങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്ന ജീവിതം എന്നിവ കാരണം ഇവരെ പ്രത്യേകം ദുർബലരായ ഗോത്ര വിഭാഗമായി (PVTG) തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി ഇവർ ബെവാർ (bewar) അല്ലെങ്കിൽ ബെൻവാർ (benwar) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഷിഫ്റ്റിംഗ് കൃഷിയാണ് (shifting cultivation) പിന്തുടരുന്നത്, ഇതിനായി വനത്തിന്റെ ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ വെട്ടിത്തെളിച്ച് മിശ്രിത വിളകൾ (mixed crops) വളർത്തുന്നു.
പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ
- വന അവകാശ നിയമം (Forest Rights Act) PVTG-കൾക്ക് ആവാസ വ്യവസ്ഥാ അവകാശങ്ങൾ (habitat rights) നൽകാൻ അനുവദിക്കുന്നു. ഈ അവകാശങ്ങൾ ഒരു സമൂഹത്തിന് വ്യക്തിഗത ഭൂമി പ്ലോട്ടുകൾക്കപ്പുറമുള്ള (land plots) ഒരു വലിയ പ്രദേശവുമായുള്ള (landscape) ബന്ധത്തെ അംഗീകരിക്കുന്നു. സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യങ്ങൾ, പുണ്യസ്ഥലങ്ങൾ, വനങ്ങളുടെ പരമ്പരാഗത ഉപയോഗം (customary use) എന്നിവ സംരക്ഷിക്കാൻ അവ സഹായിക്കുന്നു.
- പ്രകൃതിയുമായുള്ള ഇഴുകിച്ചേരലിന് (harmony) ബൈഗ സംസ്കാരം വലിയ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. കർഷകർ നിലമുഴുന്നത് (ploughing) ഒഴിവാക്കുകയും മണ്ണ് അവരുടെ മാതാവാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പകരം അവർ കാടിന്റെ ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ വെട്ടിമാറ്റി കത്തിക്കുകയും (slash and burn), വിവിധ സമയങ്ങളിൽ പാകമാകുന്ന ചെറുധാന്യങ്ങൾ, പയർവർഗ്ഗങ്ങൾ, പച്ചക്കറികൾ എന്നിവയുടെ മിശ്രിതം വിതയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
- ഔഷധസസ്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ആഴത്തിലുള്ള അറിവുള്ള ഇവർ ഭക്ഷണം, ഇന്ധനം, പാർപ്പിടം എന്നിവയ്ക്കായി വനത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു. അവരുടെ ലളിതമായ ജീവിതശൈലിയും (simplistic lifestyle) ശക്തമായ വാമൊഴി പാരമ്പര്യങ്ങളും (oral traditions) തദ്ദേശീയമായ അറിവുകൾ സംരക്ഷിക്കാൻ സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്.
- ആവാസ വ്യവസ്ഥാ അവകാശങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുന്നത് വിഭവങ്ങളിന്മേലുള്ള സമൂഹത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ഖനനം, തോട്ടങ്ങൾ (plantations) അല്ലെങ്കിൽ വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങൾ (wildlife reserves) എന്നിവ മൂലമുള്ള കുടിയൊഴിപ്പിക്കലിനെ (displacement) ചെറുക്കാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പങ്കാളിത്ത വനപരിപാലനവും (participatory forest management) സുസ്ഥിര ഉപജീവനമാർഗ്ഗങ്ങളും (sustainable livelihoods) ഇത് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.
