ಡೈಮಿಥೈಲ್ ಈಥರ್ (DME): ಪರ್ಯಾಯ ಇಂಧನ, CSIR-NCL

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ ಏಕೆ?

ಆಯಿಲ್ ಅಂಡ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಗ್ಯಾಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ (ONGC) ಮತ್ತು ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಸೈಂಟಿಫಿಕ್ ಅಂಡ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿಯಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ - ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕೆಮಿಕಲ್ ಲ್ಯಾಬೋರೇಟರಿ (CSIR-NCL) ದ್ರವೀಕೃತ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಗ್ಯಾಸ್‌ಗೆ (liquefied petroleum gas - LPG) ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಡೈಮಿಥೈಲ್ ಈಥರ್ (dimethyl ether - DME) ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿವೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗಳ (geopolitical uncertainties) ನಡುವೆ ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಹಿನ್ನೆಲೆ

DME (CH₃OCH₃) ಎಂಬುದು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ಉರಿಯುವ (clean-burning), ಬಣ್ಣರಹಿತ ಅನಿಲವಾಗಿದ್ದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸೀಟೇನ್ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು (high cetane number) ಹೊಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ (natural gas), ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು (coal), ಮೆಥನಾಲ್ (methanol) ಅಥವಾ ಜೀವರಾಶಿಯಿಂದ (biomass) ತಯಾರಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಅಥವಾ ಎಲ್‌ಪಿಜಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು.

• ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ವಿವರಗಳು: ಪಾಲುದಾರರು ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ದಿನಕ್ಕೆ 2.5-ಟನ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಪ್ರದರ್ಶನ ಘಟಕವನ್ನು (demonstration plant) ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೆ, ಅದನ್ನು ದಿನಕ್ಕೆ 100-500 ಟನ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅವರು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.
• ಏಕೆ DME? ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಿಂದಾಗಿ ಜಾಗತಿಕ LPG ಪೂರೈಕೆಗಳು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಂಡಿವೆ. DME ಅನ್ನು LPG ಯೊಂದಿಗೆ (ಶೇಕಡಾ 20 ರವರೆಗೆ) ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಬೆರೆಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಇದು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ಉರಿಯುತ್ತದೆ, ಡೀಸೆಲ್‌ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಸಿ (soot) ಮತ್ತು NO_x ಅನ್ನು ಹೊರಸೂಸುತ್ತದೆ.
• ಉಪಯೋಗಗಳು: ಅಡುಗೆ ಇಂಧನವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, DME ಅನ್ನು ಏರೋಸಾಲ್ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲೆಂಟ್ (aerosol propellant) ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎಂಜಿನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಡೀಸೆಲ್ ಅನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು, ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ದಕ್ಷತೆ (high efficiency) ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು (low emissions) ನೀಡುತ್ತದೆ.
• ಪರಿಸರ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು: ಜೀವರಾಶಿ ಅಥವಾ ತ್ಯಾಜ್ಯದಿಂದ (waste) DME ಉತ್ಪಾದನೆಯು ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು (greenhouse gas emissions) ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಯಾವುದೇ ಗಂಧಕವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ದಹನದ (combustion) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಯಾವುದೇ ಕಣಗಳನ್ನು (particulate matter) ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

LPG ಪೂರೈಕೆ ಮೂಲವನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ DME ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಈ ಯೋಜನೆಯು ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು (import dependence) ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛ ಇಂಧನಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.